Velayet Altındaki Çocuğun Yurtdışına Çıkarılması 2019

Velayet altındaki çocuğun yurtdışına çıkarılması durumunda izin gerekir mi? Eğer velayet hakkı her iki ebeveyn tarafından ortak kullanılıyorsa, çocuğu yurtdışına çıkaracak olan eşin diğer eşten, noter tasdikli yurtdışına çıkış izin belgesi alması gerekmektedir. Ancak velayet hakkı tek ebeveyn tarafından kullanılıyorsa Yargıtay’a göre velayet hakkı kendisinde bulunan eşin, diğer eşten izin almasına gerek yoktur. Velayet hakkı kendisinde bulunan eşin velayet hakkını kullanmasının doğal sonucu olarak ortak çocuğu yurt dışına çıkarması boşandığı eşinin muvafakatine bağlı değildir. (Yargıtay 2. H.D. 2015/11374 E. 2015/12897 K. 17.06.2015 K.T.)  Ancak uygulamada bazı ülkeler vize aşamasında, diğer ebeveynden alınacak olan izin belgesini şart koşmaktadır. Bu sebeple seyahat edilecek ülkenin konsolosluğundan bu durum mutlaka öğrenilmelidir.

Boşanma davası sona erdikten sonra eşlerin birbiri ile irtibatı kalmayabilir, velayet kendisinde olmayan eş, çocuk ile kişisel ilişki tesisi hakkını kullanmak istemeyip tüm irtibatını koparabilir. Ya da eşler arasında tehdit, darp gibi ceza davaları varsa, velayet kendisinde olmayan eş kasıtlı olarak çocuğun yurtdışına çıkışına izin vermeyebilir. Bu gibi durumlarda velayet sahibi eş, aile mahkemesinde yurtdışına çıkış izni için dava açmalıdır.

Çocuğun Yurtdışına Çıkarılmasının Engellenmesi

Çocuğun yurtdışına çıkarılmasının engellenmesi genelde uygulamada karşılaşılan durumlardandır. Velayet kendisinde olmayan ebeveyn, diğer ebeveynin çocuğu yurtdışına kaçıracağı şüphesi üzerine mahkemeden engelleme kararı alabilir. Ancak bu dava kuvvetli delillerle ispat edilmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bir kararında; müşterek çocuğun anne tarafından yurtdışına kaçırılacağı endişesiyle, çocuk için süresiz olarak yurtdışına çıkış yasağı verilmesini Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne aykırı bulmuştur. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2012/799 E. 2013/389 K.)

Velayeti Alan Tarafın Yurtdışına Yerleşmesi

Her ne kadar velayet hakkı seyahat özgürlüğünü kapsarsa da, diğer ebeveynin çocuk üzerindeki kişisel ilişki hakkı da zarar görmemelidir. Velayeti alan tarafın yurtdışına yerleşmesi halinde, diğer eş aile mahkemesine başvurarak velayet hakkının yeniden değerlendirilmesini isteyebilir. Medeni Kanun’a göre; “ Ana veya babanın başkasıyla evlenmesi, başka bir yere gitmesi veya ölmesi gibi yeni olguların zorunlu kılması halinde hakim, resen veya ana ve babadan birinin istemi üzerine gerekli önlemleri alır.”

Yine Türkiye’nin taraf olduğu Velayet Altındaki Çocuğun Mutad Yerleşim Yerinin Değiştirilerek Başka Bir Ülkeye Taşınması Halinde Çocukların Velayetinin İadesine İlişkin Avrupa Sözleşmesi de, velayetin değiştirilmesi davasında göz önüne alınmalıdır.

Velayet Kararının Tanınması ve Tenfizi

Kural olarak yurtdışında verilen mahkeme kararlarının Türk makamları nezdinde geçerli olabilmesi için tanıma tenfiz davası açılması gerekmektedir. Çocukların Velayetine İlişkin Kararların Tanınması ve Tenfızi ile Çocukların Velayetinin İadesine İlişkin Avrupa Sözleşmesi; sözleşmeye taraf ülkeler için birtakım yükümlülükler getirmiştir. Buna göre;

Buna göre; “Taraf Devletlerden birinde, çocuğun velayetine ilişkin bir karar elde etmiş ve bu kararın başka bir Devlette tanınmasını veya tenfızini isteyen her kişi, bu amaçla, taraf herhangi bir diğer Devletin merkezi makamına, dilekçe ile başvuruda bulunabilir.”

Başvurulan yabancı ülke durumu Türkiye Adalet Bakanlığı’na bildirir, Adalet Bakanlığı da konuyu Cumhuriyet savcısına bildirir ve dava savcılık aracılığıyla yürütülebilir.

Velayet Altındaki Çocuğun Yurtdışına Kaçırılması

Velayeti altında bulunan çocuğu, yurtdışına kaçıran eş velayet hakkını kötüye kullanmış olur. Bu gibi durumların önüne geçebilmek adına, uluslararası hukukta, Türkiye’nin de taraf olduğu; “25 Ekim 1980 Tarihli Uluslararası Çocuk Kaçırmanın Veçhelerine Dair Lahey Sözleşmesi” imzalanmıştır. Bu sözleşmeye göre;

Türkiye için başvuru mercii; Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü; sözleşme tarafı diğer devletlerden çocuk iadesi talebi gelmesi halinde ise gönderici makam olarak Cumhuriyet Başsavcılıkları tespit edilmiştir.

Büromuz Adana ve çevre illerde Adana avukat olarak avukatlık ve danışmanlık faaliyeti yürütmektedir. Detaylı bilgi için iletişime geçiniz.

Aşağıdaki yazılarımızı da okuyabilirsiniz:

Marka Hakkına Tecavüz Davaları

Reşit Çocuğa Nafaka Bağlanabilir mi?

8 Yaş Üstü Çocukların Velayeti

İddet Süresi Nedir? İddet Süresi Nasıl Kaldırılır?

The post Velayet Altındaki Çocuğun Yurtdışına Çıkarılması veya Çocuğun Kaçırılması first appeared on Avukat Dilber Koyuncu.